Archive for June, 2016

du og du kor lenge sidan…

Ein gong for lang lang tid tilbake, var eg ei umåteleg romantisk ungjente. Og eg var ikkje aleine om det. Vi jentene leste “Romantikk” og “Det nye” og spelte plater på den berbare platespelararen vi drog med oss, og der det berre var mogeleg med singelplater. Det var “Dear John” og “Graveyard paradise” og så etter kvart kom “In the getto”. Å kor vi spelte om att og om att og kjende det i heile den sitrande kroppen at vi var unge. Heltane sykla forbi på veg til fotballtrening, og vi viste sjølvsagt aldri at vi var interesserte. Det var å gå tilfeldige turar forbi huset der ein kjekk ein budde, og så kaste skjulte blikk på skuleplassen. Å for tid, og vi forsto ikkje kor fint det var. Vi sleit med kompleksar og kjærleikssorger og kviser, og såg ikkje at heile verda låg open for oss.

Det store var å bli konfirmert. Ikkje for å få kyrkjeleg velsigning, men for å få koma seg på dans. Ikkje det at vi ikkje prøvde oss på forhånd. Vi sto der utfor ungdomshusa og lytta til musikken der inne i det forjetta land og drøymde om at ein dag, for før konfirmasjonen slapp vi ikkje inn. Og så kom den dagen. Første laurdagen etter konfirmasjonen var det av stad. Og dans var det kvar helg den gongen, var det ikkje i det eine ungdomshuset så var det i det andre. Vi var komen dit no at vi fekk kjøpa billett og gå inn. Stå der inne i lokalet der det var levande band på scenen, stå der inne og vera blitt vaksen. Og du kor vaksne vi kjende oss.

Vi sto der trykka opp mot ribbeveggen og såg storøygde. Heime hadde vi øvd oss på å dansa med venninner, men her var det noko heilt anna. Vi sto der og såg etter han vi aller helst ville dansa med, han som aldri såg vår veg. Vi sto der og blei buden opp av “eldgamle” og slett ikkje edru karar og rømte på toalettet for å koma oss bort frå blekkspruthender. Og der på toalettet utveksla vi erfaringar og opplevingar og kjærleikssorger. Og når dei tre siste melodiane kom, galdt det å stå strategisk til nær den vi helst ville bli beden opp av, for å be opp sjølv den gongen, å nei, det gjorde ein ikkje.

Enno kan musikken frå den gong få varmen til å strøyma til brystet. Enno kan minnet om den gongen ein fekk dansa den siste dansen med han ein hadde sett etter, om det aldri blei noko meir enn denne dansen, bivra i kroppen. Om han no er blitt gammal og tynnhåra og har mage om ein møter han på gata, så hugsar ein sjelvinga då vi sto der fomlande og usikre på dansegolvet saman. Og det første kysset, etter ein slik dansekveld. At det skulle vera så vått og uromantisk tok litt glansen bort, men ein var blitt kyssa.

Å du og du kor lenge det er sidan, og likevel så nært.

knekk i sjølvtillit…

Eg veit godt kor tid sjølvtilliten min fekk knekken som har vart fram til no. Det var i niande klasse på ungdomsskulen, vi var ein vennegjeng som hang mykje saman. Eg likte ein av gutane særleg godt, og det verka som om han likte meg også, men det blei liksom aldri noko. Så kom eg til å overhøyra ein samtale mellom denne guten og mi beste venninne. “Kvifor blir du ikkje saman med henne, du likar henne jo så godt?” sa venninna mi. “Ja, eg likar henne” sa min utvalde og nølte, “men ho ser så jævlig ut i trynet”. Det må seiast at eg hadde kviser den gongen og det kan ha gjort sitt, men orda svei seg inn i meg og sit der enno. Han synes eg såg jævlig ut i trynet.

Seinare i tenåra heldt eg meg langt unna gutar. Eg satsa på vennskap, for slik eg såg ut ville nok ingen uansett ha meg som kjæreste. Då eg ein ferie på Sørlandet blei kjent med ein som tydelegvis likte meg godt, forsto eg det ikkje før eg var vel heime og det kom tolv raude roser på døra til meg. Beklagelegvis budde han på den andre sida av fjellet, så det blei med rosene. Eg var sjokkert over at nokon sende roser til MEG. Sidan fekk eg meg kjærester, men rekna heile tida med at eg var kriseløysing, dei hadde ikkje fått dei dei eigentleg ville ha så derfor tok dei meg.

Først var eg jævlig i trynet, og no er eg også tjukk. Og då er det ingen håp i havet at nokon kan lika deg, er det vel? Eg meiner, som meir enn ein hyggeleg venn. For kvinner skal i tillegg til å vera vakre i trynet vera slanke og veldreide. Eller kan det tenkjast at vi har anna å by på som er verd å ha? Knekken i sjølvtillit frå eg var fjorten femten år gammal, den har jammen hengt lenge i. Og det var i ei tid før kroppshysteriet som er i dag, så stakkars jenter i dag om vi ikkje får snudd verdiskalaen.

Vi kvinner får jammen heia på kvarandre i staden for å senda kvarandre kritiske blikk, for søsterskapet må vera håpet. At vi er heilt ok med det trynet og den kroppen vi har og at den gut eller mann som ikkje forstår det, han er ikkje verd oss.

 

huttemegtu for mors kjøttkaker…

Denne kan du eta med godt samvit, står det med store bokstavar over eit bilde av ei vannmelon. Takk for det, men betyr dette at eg må ha dårleg samvit for å eta så mykje anna? Eg kan ikkje dy meg for å tenkja at det nesten er blitt slik at å eta i det heile tatt skal gje dårleg samvit. Ikkje skal vi eta kaker lenger, ikkje sausar, ikkje smør, berre mager ost mager leverpostei magert kjøt og lettsyltetøy. Vi skal vera sunne. Så utruleg sunne. Eg må berre vedgå at eg er skit lei av all sunnheten.

Før kunne vi ha kaffibesøk og nyta kakene på bordet, no et ingen kaker lenger. Nesten ingen. Eg gjer. Men det er ikkje kjekt å baka lenger, for alle er på slankeren. Det er som om dei grøssar om ei kake kjem på bordet. Som om dei sukkar taust over ei som er så utanfor all trend at ho framleis baker kaker. Og middagar? Det er salatblad og salatar og grønt det skal vera, med litt magert kjøt eller mager fisk til. Huttemegtu for mors kjøtkaker eller dei gode gamle kotelettane.

Det er berre ein ting ingen slankar seg når kjem på bordet, og det er vinen. Eg har aldri høyrt eit ord om kaloriane i den, eller at ein heller burde drikka vatn. Nei, då unner ein seg raust både eit og to og tre glas både eine og hin. Vin, øl og anna fludium høyrer til. Merkeleg, det er vel like mange kaloriar der som i eit kakestykke? Tenkjer eg som ikkje har betre vit.

Eg kan eta vannmelon med godt samvit står det. Men eg er så syndig eg, at eg et kaker med godt samvit også. Og sjokolade, og mors kjøttkaker, og sikkert det som endå verre er. For all forsakinga, gjer ho oss lykkelegare? Kanskje litt slankare, men kva med den deilige gleda over å nyta. Men det å nyta er heller ikkje inn, vi skal elska oss sjølv slanke og glatte og veltrente og eta vannmelon. Men ikkje synes eg dei ser gladare ut dei som gjer alt dette sunne.

det fins så mange menneske…

Det er mange tankar som kan koma når ein går tur. Særleg i motbakkane. I dag blei det liten refleksjon over val i livet. Og eg må vedgå at eg ikkje alltid har valt lurt, ikkje alltid har sett kva som er ekte verdiar. Alt for mykje tid har eg brukt på folk som ikkje har brydd seg tilbake. Eg har higa etter å bli godtatt av folk eg slett ikkje treng. Og dermed har så mange gode menneske gått forbi, fordi mitt fokus har vore andre stader. Om det er noko eg angrar på i livet, så er det dette.

Det fins så mange menneske ein møter på livsvegen. Det fins så mange fine menneske å bli glad i og få ha det fint saman med. Og så er det dei som glitrar og skin og er som ein magnet på omgivnadene, og som ein så gjerne vil bli sett av. Men som aldri ser tilbake. Det er så ofte desse ein brukar tid og ressursar og liv på å få koma nær, ein hunger etter kvar smule ein kan få.

Eg har vore der. Villa ha det uoppnåelege, få vera i krinsen rundt dei utvalde. Og sjølv krympa og blitt lita av å stå der i skuggane rundt. Det er så bortkasta dagar. Dagane som ligg framom vil eg bruka annleis. Eg vil søka dei som vil ha meg, eg vil dela frå mitt forråd med dei som tar imot og takkar. Eg vil elska dei som fortener det og hedra dei gode menneska som så ofte er usynlege i massane. Dei ropar ikkje høgt, dei brusar ikkje med fjøra. Dei berre er der. Trufast, ærlege og nære. Det er dei som gjer livet godt.